بریج دندان (Dental Bridge) یکی از روش‌های ثابت و رایج در دندانپزشکی ترمیمی است که به منظور جایگزینی یک یا چند دندان از دست‌رفته به‌کار می‌رود. این روش نه تنها عملکرد جویدن را بهبود می‌بخشد بلکه به حفظ زیبایی لبخند و ثبات سایر دندان‌ها نیز کمک می‌کند. در ادامه این مقاله از وب سایت دندانپزشکی دکتر آزاده برفروشان، به شما خواهیم گفت که بریج دندان چیست و به چه نحوی انجام می‌شود.
بریج دندان چیست؟
بریج یا پل دندانی، یک پروتز ثابت است که فضای خالی ناشی از افتادن دندان را با استفاده از دندانهای مجاور به عنوان پایه (abutments) پر می‌کند. بین این پایه‌ها یک یا چند دندان مصنوعی (پونتیک – pontic) قرار می‌گیرد که نقش دندان ازدست‌رفته را بازی می‌کند. انواع بریج دندان عبارت است از:
- بریج سنتی (Traditional Bridge)
رایج‌ترین نوع بریج است در این روش دندانهای مجاور تراش داده می‌شوند تا روکش دریافت کنند. به این معنا که بین دو روکش، دندان مصنوعی جای می‌گیرد. بریج سنتی برای دندان های عقبی مناسب می باشد.
- بریج کنتی‌لور (Cantilever Bridge)
این روش تنها نیاز به یک دندان پایه دارد (از یک طرف حمایت می‌شود) و زمانی استفاده می‌شود که فقط یک دندان در کنار فضای خالی وجود دارد. این نوع بریج توصیه نمی شود مگر در شرایط خاص، زیرا فشار زیاد روی پایه اعمال می شود و احتمال شکستگی وجود دارد.
- بریج مریلند (Maryland Bridge) یا بریج رزینی
به جای تراش، باله‌هایی فلزی یا سرامیکی به پشت دندانهای مجاور چسبانده می‌شوند. معمولاً برای دندانهای جلویی کاربرد دارد . چسبندگی ضعیف‌تر و احتمال افتادن در فشار زیاد از ویژگی های بریج رزینی است.
- بریج‌های ایمپلنت ساپورت (Implant-supported Bridge)
دندان مصنوعی روی ایمپلنت‌ها نصب می‌شود به‌جای تکیه بر دندان طبیعی به همین دلیل این روش بهترین انتخاب برای جایگزینی چند دندان پشت سر هم است. حفظ استخوان فک و بدون نیاز به تراش دندان های مجاور از مزایای بریچ ایمپلنت می باشد.
مراحل انجام بریج دندانی
مراحل بریج دندان چیست؟ انتخاب نوع بریج باید با توجه به وضعیت دندان‌ها، سلامت لثه، بودجه بیمار و نظر تخصصی دندانپزشک انجام شود. بهتر است پیش از اقدام با مراحل بریج دندانی آشنا شوید:
- معاینه و قالب‌گیری اولیه
- تراش دندانهای پایه (در انواع سنتی)
- تهیه قالب دقیق از فک و دندان‌ها
- ساخت بریج در لابراتوار (چند روز تا چند هفته)
- قرار دادن بریج موقت
- نصب نهایی بریج با چسب دندانپزشکی مخصوص
فواید و مزایای بریج دندان
بریج دندان یک گزینه بسیار مؤثر برای جایگزینی دندان از دست‌رفته است، به‌ویژه زمانی که ایمپلنت در دسترس یا مناسب نیست. رعایت بهداشت دهان و معاینات منظم نقش کلیدی در موفقیت و ماندگاری بریج ایفا می‌کنند. فواید این روش جایگزین برای دندانهای از دست رفته عبارتند از:
- بازگرداندن عملکرد جویدن و صحبت کردن
- جلوگیری از جابه‌جایی دندانهای مجاور
- بهبود زیبایی لبخند
- پشتیبانی از ساختار صورت و جلوگیری از فرورفتگی گونه‌ها
- جایگزینی نسبتاً سریع‌تر از ایمپلنت
مراقبت‌های لازم برای افزایش عمر بریج:
اگر می‌خواهید طول عمر بریج دندانی را افزایش دهید بهتر است بهداشت دهان و دندان و انجام معاینات دوره‌ای را جدی بگیرید. همچنین از جویدن غذاهای سفت و دندان قروچه خودداری نمایید.
- مسواک زدن دو بار در روز با خمیر دندان حاوی فلوراید
- استفاده از نخ دندان مخصوص بریج یا واترجت
- مراجعه منظم به دندانپزشک برای بررسی سلامت دندانهای پایه
- پرهیز از جویدن غذاهای خیلی سخت یا چسبناک
مقایسه بریج دندان با ایمپلنت
این دو روش از رایج‌ترین گزینه‌ها برای جایگزینی دندان از دست‌رفته هستند، اما تفاوت‌های مهمی از نظر عملکرد، هزینه، زیبایی، دوام و سلامت بلندمدت دارند. بریج دندان چیست؟ جدول مقایسه‌ای بریج دندان و ایمپلنت به طور کامل این مطلب را توضیح می دهد.
| ویژگی‌ها | بریج دندان | ایمپلنت دندان |
| ساختار کلی | پل بین دو دندان طبیعی به عنوان پایه | پیچ تیتانیومی در استخوان فک با روکش روی آن |
| نیاز به تراش دندانهای مجاور | دارد | ندارد |
| دوام و طول عمر | ۷ تا ۱۵ سال (با مراقبت خوب) | ۱۵ تا ۲۵ سال یا بیشتر |
| میزان موفقیت بلندمدت | حدود ۸۰٪ در ۱۰ سال | بیش از ۹۵٪ در ۱۰ سال |
| حفظ استخوان فک | باعث تحلیل تدریجی استخوان می‌شود | استخوان زیر ایمپلنت حفظ می‌شود |
| زمان درمان | کوتاه 2 الی 3 هفته | طولانی 3 تا 6 ماه |
| هزینه درمان | کمتر از ایمپلنت | بیشتر از بریج |
بریج دندان و ایمپلنت، مزایا و معایب خاص خود را دارند. اگر دوام، حفظ استخوان و استقلال دندانی برایتان اولویت دارد و بودجه مناسبی در اختیار دارید، ایمپلنت دندان انتخاب برتر است. اما اگر به دنبال راه‌حل سریع‌تر و کم‌هزینه‌تر هستید یا شرایط پزشکی‌تان جراحی را محدود می‌کند، بریج دندان گزینه مناسبی خواهد بود.